Pozovite nas:
+381-24 554 927
Učinkovitost materijala za pečaćenje

Učinkovitost materijala za pečaćenje

Učinkovitost materijala za pečaćenje
Učinkovitost materijala za pečaćenje
0 653



Uvod

Pečaćenje jamica i fisura koristi se za prevenciju okluzalnog karijesa koji čini do 90 posto karijesa kod dece (1). Koliko su zahvaćene, zavisi od opšteg rizika za karijes kod svakog deteta, ali i o dubini i obliku struktura zuba (2,3). Učinkovitost pečaćenja jamica i fisura zavisi od činilaca postavljanja, kao što su pravilna izolacija radnog polja (4 - 8) te jetkanje i mehanička preparacija zuba (9-11). Prirodno vezivanje (12), sredstvo za vezivanje (13,14), sredstvo za sušenje (15) te polimerizacija (16) materijala za pečaćenje, takođe utiču na učinkovitost materijala za prevenciju karijesa. U literaturi je mnogo dokaza o učinkovitosti pečaćenja kako bi se sprečio okluzalni karijes u više od 70 posto primarnih i trajnih denticija (17-19). S druge strane, Mejàre i saradnici su u opsežnom pregledu literature opisali redukciju rizika za karijes od samo 33 posto na prvim trajnim molarima pomoću pečaćenja jamica i fisura (20). Literatura upućuje na dalja istraživanja kako bi se procenila učinkovitost materijala za pečaćenje mlečnih i trajnih zuba.

Malo je prospektivnih i retrospektivnih kliničkih istraživanja o materijalima za pečaćenje u rukama studenata, dentalnih higijeničara, dentalnih asistenata, stomatologa i pedodonata (1,21-22). Nema studija u kojima se upoređuje kliničko ponašanje materijala kada ga postavljaju studenti i njihovi učitelji. Takođe nema istraživanja o tome kako se stvrdnjava isti materijal u kliničkom radu i laboratorijskom okruženju. Svrha ovoga istraživanja bila je da uporedi rezultate materijala za pečaćenje jamica i fisura mlečnih i trajnih zuba kada to tokom pet godina rade studenti stomatologije te njihovi instruktori – pedodonti te analizirati ponašanje materijala u kliničkom i laboratorijskom okruženju.

 

 

Materijal i metode

Ovo je istraživanje obavljeno na materijalima koje su postavljali studenti u Klinici za simulaciju ordinacije (SPEC-u) na Schulich Shool of Medicine & Dentistry, University of Western Ontario, Kanada, specijalisti pedodonti (instruktori u SPEC-a) te pedodonti u Pedodontskoj klinici (PP-u). Podaci su prikupljeni iz kartona pacijenata kojima su mlečni i/ili trajni zubi zapečaćeni u razdoblju 1. januara 1998. godine do 1. jula 2003. godine. Identiteti su bili tajni te su svima bili dodeljeni slučajni brojevi. Korišten je standardni FDI-jev kod za beleženja zuba u istraživanju. Integritet pečata pratio se pet godina kod svakog pacijenta. Kriterijumi za odabir kartona zahtevali su redovne kontrole pacijenata tokom pet godina.




Pečaćenja i svi ispuni su pažljivo pregledani. Važno je znati da je u SPEC-u mnogo kartona izgubljeno zbog toga što deca nisu dolazila na kontrolu. Integritet pečaćenja beležio se kao: A - intaktan, zub se i dalje prati; B - pečaćenje je delimično ili potpuno odsutno, ali nema karijesa, zub treba ponovno zapečatiti; C - karijes ispod ili oko pečaćenja, zub treba rešiti ispunom. Pacijenti, devojčice i dečaci, bili su u uzrastu od 2 do 12 godina. Tokom istraživanja studenti su stavili pečate na ukupno 2794 mlečna i trajna zuba 692 pedodontska pacijenta - svi su ispunjavali kriterijume za uključivanje u istraživanje. U PP-u je bilo postavljeno ukupno 4077 pečaćenja kod 1239 pacijenata - i oni su svi zadovoljavali kriterijume za uključivanje tokom pet godina. Podaci su analizirani testom Chi-kvadrat. Važno je istaknutu da instruktori uče studente istim metodama koje oni sami obavljaju u svojim privatnim ordinacijama. Zato je na obe lokacije bila sprovedena ista klinička procedura. Pravilna izolacija radnog polja koferdamom koristila se za većinu preparacija, kako bi se postigla suva okluzalna površina. Vaterolice su korištene onda kada nije bilo moguće postaviti koferdam, tj. kod delimično izraslih zuba. Karbidnim borerom promera 0,5 mm očišćena je i abradirana gleđ. U svim slučajevima koristilo se sredstvo za pečaćenje u špricu Ultraseal XT plus (Ultradent®). Na vazduhom osušenu površinu zuba primenjen je Ultra-Etch (35%-tna fosforna kiselina u gelu) tokom 20 sekundi te je zatim isprana nakon 20 sekundi, a zatim su zubi osušeni vazduhom. Sledila je primena rastvora PrimaDry na jamice i fisure te su zubi osušeni komprimovanim vazduhom. U jamice i fisure postavljen je Ultraseal XT plus te je 30 sekundi bio polimerizovan svetlom.


Rezultati

Rezultati o stanju materijala tokom pet godina na SPEC-u i PP-u prikazani su u Tablici 1. i na Slici 1.

Ukupno je na SPEC-u i PP-u analizirano 6871 pečaćenje. Tokom pet godina je 6091 (88,6%) zub bio intaktan, 498 (7,2%) ponovo je pečaćeno, a 282 (4,1%) su rešena ispunom. Drugim rečima, 95,8 posto zuba je bilo bez karijesa (intaktni i ponovo pečaćeni). Na SPEC-u je ukupna stopa uspeha zuba bez karijesa (intaktni i ponovo pečaćeni, A ili B) iznosila 91,1 posto kod mlečnih zuba i 93,5 posto kod trajnih. Nije bilo statistički znatne razlike (p > 0,05) između mlečnih i trajnih zuba. U PP-u su odgovarajuće stope iznosile 91,0 posto kod mlečnih zuba te 98,4 posto kod trajnih. Razlika između njih bila je statistički velika (p < 0,05). Nije bilo statistički znatne razlike kod mlečnih zuba između SPEC-a i PP-a (p > 0,05).
No, kod trajnih zuba je bila statistički velika (p < 0,01), ali klinički neznatna razlika između SPEC-a i PP-a. Tokom istraživanja intaktna pečaćenja (bez potrebe da se postupak ponovi ili izrade ispuni) na mlečnim i trajnim zubima bila su češća u PP-u nego na SPEC-u. Poređenje ukupnog uspeha pedodonata u PP-u s uspehom studenata na SPEC-u pokazala je statistički znatnu razliku (p < 0,01). No, derivacija od nulte hipoteze bila je premala da bi se radilo o kliničkoj značajnosti. Laboratorijska uspešnost pečaćenja na trajnim zubima - predstavljena u mikropropusnosti vrednosti 0, 1 i 2 - iznosila je 95 posto. To je u skladu s kliničkim ishodom intaktnih (A) ili ponovo pečaćenih (B) zuba na SPEC-u od 93,5 posto te 98,4 posto u PP-u (Tablica 2.). Nije bilo statistički velike razlike (p < 0,05) između uspešnosti pečaćenja na trajnim zubima u laboratorijskim uslovima i kliničkom okruženju na SPEC-u i u PP-u.

Podaci su analizirani s obzirom na to koje je zube najčešće trebalo rešiti ispunima. Kod mlečnih zuba uglavnom se radilo o gornjem drugom desnom molaru, i to 16 posto na SPEC-u i 26 posto u PP-u. Kod trajnih zuba najčešće su se ponavljala pečaćenja i ispuni na gornjem desnom prvom molaru - 10 posto na SPEC-u i 3,8 posto u PP-u. Osim toga, pokazalo se da je na SPEC-u 18 ispitanika imalo prvi trajni molar bez pečaćenja, a ostala su tri prva trajna molara bila pečaćena. Od 18 nepečaćenih zuba kod 18 pacijenata, pet (27,8%) je razvilo karijes tokom godinu dana te im je izrađen ispun. Od 54 posto pečaćena zuba pet (9,3%) je rešeno ispunom nakon dve godine, a dva (3,7%) nakon četiri godine. To potvrđuje da nepečaćeni zubi imaju trostruko veću mogućnost za karijes od pečaćenih, kod istog pacijenata s visokim rizikom za karijes.

 

Rasprava

Ovo istraživanje predstavlja klinički ishod materijala Ultraseal XT plus (Ultradent®) za pečaćenje jamica i fisura u radu studenata stomatologije i pedodonata na mlečnim i trajnim zubima tokom pet godina. Iskustvo u pečaćenju i odlučujući činilac za uspeh, procjenjivao se poređenjem rada studenata stomatologije s radom njihovih instruktora pedodonata. Pokazalo se da 93,4 posto svih pečaćenih mlečnih i trajnih zuba koje su na SPEC-u pečatili i ponovo pečatili studenti te 97,5 posto zuba koje su u PP-u tretirali pedodonti, nakon pet godina nije razvilo karijes. Ti rezultati uvrštavaju se među najveće opisane vrednosti u literaturi (7, 18, 19, 22, 24). Tokom istraživanja intaktna su pečaćenja na mlečnim i trajnim zubima bila konzistentno u većem broju u PP-u nego na SPEC-u, na statistički znatnom, ali klinički relevantnom nivou. Trendovi su prikazani u Tablici 1. i Slici 1. Analiza mlečnih zuba pokazala je da je samo malo (0,2%) zuba pečaćenih u PP-u zahtevalo ponovo pečaćenje, negoli onih obrađenih na SPEC-u. Možda je taj rezultat uzrokovan činjenicom da pedodonti tretiraju više dece sa specijalnim potrebama nego studenti na SPEC-u, te da je postavljanje pečaćenja zahtevnije (25). Studenti mogu uspešno postavljati Ultraseal XT plus na mlečne i trajne zube na nivou uporedivom, ili čak boljem od, nivoa dentalnih higijeničara i asistenata (21, 22), opštih stomatologa (27) te pedodonata (18,28).
Uspeh studenata može se objasniti time da na SPEC-u uče iste metode kojima se koriste njihovi instruktori - pedodonti, da je upotreba koferdama obavezna (24), a priprema fisura i jamica temeljna (9,15,18,27,31), da postoji asistencija te da se koristi izvrstan materijal (15,26). Verujemo da je među svim činiocima uspeha najvažnija preparacija borerom. Opšte je prihvaćeno da se male karijesne lezije mogu pečaćenjem zaštititi od daljeg širenja (17,29). No, ima radova koji su u skladu s iskustvom prvog autora, a to je da se karijes može razviti i ispod intaktnog pečaćenja (22, 24, 31). Naše je iskustvo u radu u edukativnom i privatnom okruženju da se laganim otvaranjem fisura i jamica otkrivaju mnogobrojne karijesne lezije. Tada se one pravilno obrađuju preventivnim kompozitnim ispunima, a ne samo materijalom za pečaćenje.
Mehanička preparacija znatno pridonosi boljoj retenciji pečaćenja u kliničkom okruženju (28) te manjoj stopi mikropropuštanja u laboratorijskim uslovima (9,15). Ta je alternativa najbolja kako bi se izbegao pristup - „zapečatiti ga“. Uopšteno, većina ponovljenih pečaćenja i ispuna na SPEC-u i u PP-u obavljena je tokom prve tri godine (Slike 3. 4.), što upućuje na to da je održavanje pečaćenja ključno za uspešnu terapiju pečaćenjem. Upotreba materijala za pečaćenje u kombinaciji s drugim preventivim postupcima, kao što je primena topikalnog fluorida, najdelotvornija je u prevenciji karijesa (1,29), baš kao što se i sprovodi na SPEC-u i u PP-u. Naše je istraživanje pokazalo da gornji zubi češće zahtevaju ispun nakon pečaćenja. Mlečni drugi molari i trajni prvi molari s desne strane, bili su zubi na kojima je najčešće bio potreban ispun, što je u skladu s drugim nalazima (22, 24, 30) u kojima je istaknuto da su lingvalne površine gornjih molara područja na kojima se najčešće gubi pečaćenje. Moguće objašnjenje jest da je teško postaviti materijal i na vreme ga polimerizovati zbog posteriornog položaja u usnoj šupljini, težeg osvetljavanja te učinka gravitacije. Osim toga, pedodonti i većina studenata u ovom istraživanju, bili su dešnjaci te im lingvalne fisure na desnoj strani nisu tako pregledne. Deca su uglavnom bili dešnjaci te su bolje prali zube na levoj strani usne šupljine.

Može se pretpostaviti da je glavni uzrok neuspeha ljudska greška, a ne nedostaci u materijalu. Iako to nije bila svrha našeg istraživanja, ustanovili smo jedinstven nalaz da su kod jednog pacijenta s visokim rizikom, zubi koji nisu pečaćeni trostruko skloniji karijesu od pečaćenih. Budući da je uzorak mali, potrebne su dalje analize. Takođe smo ustanovili da je trebalo ponoviti pečaćenje uglavnom onih zuba koji su u razdoblju pečaćenja bili delimično izrasli. Budući da nije prihvatljivo čekanje da zubi niknu do kraja, pa da se tek tada pečate, posebno kod pojedinaca sklonih karijesu, dobra je alternativa materijal GC Fuji TRIAGE™ za pečaćenje delimično izniklih zuba (12). Klinički uspesi materijala za pečaćenje na intaktnim i ponovo zapečaćenim trajnim zubima koje su tretirali studenti i pedodonti, bili su u skladu s laboratorijskim nalazima. To bi trebalo potvrditi kliničarima da laboratorijska istraživanja mogu biti dobri prediktori kliničkog ponašanja materijala.

 

 

Zaključci

1) Studenti stomatologije bili su uspešni gotovo kao pedodonti u primeni materijala za pečaćenje jamica i fisura kod dece;

2) Pažljivom primenom tehnika pečaćenja, održavanjem, ponovnim pečaćenjem trajnih i mlečnih zuba te primenom drugih preventivnih mera, moguće je održati 96% dece bez karijesa;

3) Pečaćeni prvi trajni molari kod istog pacijenta s visokim rizikom tri puta su manje osetljivi na karijes od nepečaćenih.

 

 

Zahvala

 Istraživanje su podržali Canadian Institutes of Health Research na University of Western Ontario (UWO), London, Kanada. Zahvaljujemo dr. Davidu Bantingu na pomoći u statističkoj analizi te Lawrenceu Chongu (DDS, 2005, UWO) u prikupljanju podataka te Ultradentu® na materijalu za istraživanje.

 

Napomena:

Zbog opsežnosti literature, kompletan članak i navedene reference dostupne su na sledećoj adresi: www.ascro.hr/index.php?id=416 a kopiju kompletnog članka možete zatražiti od Dental Medical-a.

Kompletnu proceduru primene Ultraseal XT plus možete pogledati na sledećoj adresi: www.udent.com/dental-video/videoid/70/ultraseal-xt-plus-pit-and-fissure-sealant.aspx ili jednostavno ukucajte “Utraseal XT plus” u pretraživač na www.YouTube.com

Slični postovi
Uticaj debljine sloja na polimerizacijski stres bulk materijala Uticaj debljine sloja na polimerizacijski stres bulk materijala
Bulk Fill kompozitni materijali i tehnologija nisu potpuno novi. Međutim vidljiva su značajna poboljšanja i brz porast popularnosti među praktičarima zadnjih 5 godina. Uspeh ovih materijala uslovljen je zahtevima praktičara za skraćivanjem vremena rada..
Case study: Efikasan pristup restauraciji mlečnih zuba Case study: Efikasan pristup restauraciji mlečnih zuba
Tečni bulk kompozitni materijali koriste se za nadoknadu dentina kod kaviteta I i II klase. U ovom radu prikazuje se jednostavan terapijski pristup, koji je takođe idealan za dečju stomatologiju. Lako ga je implementirati i vrlo je efikasan..
Podeli
Komentari
Napiši komentar
3m
Amann girrbach
ANAXDENT
Argen
BEGO
Carl Martin
Cato
Coltene
Diadent
Dürr
EMS
Euronda
G&H
GC
GRAMM DENTAL
Hanel
Hereaus
Ivoclar ivodent
Jota
Kettenbach
Kuraray
MANFREDI
Mani
MGF
Microbrush
Miltex/Integra
MPF
Nordiska Dental
Noritake
OCC
ORANGEDENTAL
PREMIER
REITEL
Renfert
Roeko
Ruthinium
Shera
Ultradent
UNIDENT
UNIGLOVES
Valplast
VDW
Vertex
Yamahachi
Koristimo kolačiće za personalizaciju sadržaja i oglasa, pružanje funkcija društvenih medija i analiziranje saobraćaja. Više informacija klikom na dugme "Prikaži detalje".
Koristimo kolačiće za personalizaciju sadržaja i oglasa.